Manyetik alana duyarlı polimerlerin sentezi, karakterizasyonu ve ilaç salımında kullanımlarının incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU AYDOĞDU

Danışman: GÜLTEN GÜRDAĞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, ilk önce doğal bir polimer olan sodyum aljinat (SA) ile sıcaklığa duyarlı polimer oluşturan N,N-dietilakrilamid (DE) monomerinden SA-PDE yarı-IPN jelleri elde edilmiştir. SA-PDE jellerindeki SA'ın Ca2+ iyonu ile çapraz bağlanması ile SA-PDE tam-IPN boncukları elde edilmiştir. SA-PDE jelleri, manyetik alana duyarlılık sağlamak üzere Tunceli yöresine ait Pleurotus ostreatus mantarının ekstraktı içinde biyosentezlenen manyetit (Fe3O4 : M) varlığında da sentezlenmiştir (SA-PDE-M). Manyetit, XRD, TGA, FTIR ve zeta potansiyeli ölçümleri ile karakterize edildi. SA-PDE yarı-IPN sentezi, DE monomerinin SA'ın % (w/v) 1`lik sulu çözeltisinde çapraz bağlayıcı olarak DE miktarının molce %0,8 ve %2,25 gibi iki farklı oranında N,N'-metilenbisakrilamid (NMBA), başlatıcı olarak potasyum persülfat (KPS) (monomer miktarının molce %1'i ve % 0,5 oranında), hızlandırıcı olarak KPS miktarına eşit ağırlıkta N,N,N',N'-tetrametiletilendiamin (TEMED) kullanılarak 15oC'da gerçekleştirildi. Tam-IPN boncukların yapısal ve termal karakterizasyonu FTIR ve TGA analizleri ile gerçekleştirilmiştir. SA-PDE tam-IPN boncukların şişme davranışı, farklı pH değerlerine (pH= 5 ve 7.4) sahip tampon çözeltilerde 20o ve 37oC'da incelendi. Sıcaklığın 20oC`dan 37,5 oC'a yükselmesinin şişme denge değerlerini belirgin bir şekilde azalttığı gözlendi. Manyetit içeren SA-PDE-M tam-IPN boncukların şişme davranışı 10 mT şiddetindeki manyetik alan varlığında, pH=5'deki Asetat tampon çözeltisi (AC) içinde 20oC`da incelendiğinde manyetik alanın şişme denge değerlerini azalttığı gözlendi. Farklı konsantrasyonlardaki (25 ppm, 50 ppm ve 100 ppm) doksorubisin hidroklorür (DOX) çözeltisinde DOX yüklenmiş SA-PDE ve SA-PDE-M tam-IPN boncuklarında, DOX yükleme derecesi (LD) ve enkapsülleme verimliliği (EE) tayin edildi. SA-PDE-M tam-IPN boncuklarının LD ve EE değerlerinin SA-PDE tam-IPN boncuklarınınkinden belirgin bir şekilde yüksek olduğu tespit edildi. SA-PDE ve SA-PDE-M-DOX boncukların pH=5'te asetat tamponu (AC) ve pH=7.4'te fosfat tamponu (PBS) içinde 37,5 oC sıcaklıkta DOX salım kinetiği incelendi. Simüle edilmiş vücut sıvısında 37,5oC'da şişme ve DOX salım davranışı da incelenmiştir. Manyetit içeren ve içermeyen boncuklardan DOX salımını açıklamak için sıfır dereceden kinetik, birinci dereceden kinetik, güç yasası ve Hopfenberg modeli olarak dört farklı matematiksel model kullanılmıştır. DOX yüklemesi SA-PDE ve SA-PDE-M yarı-IPN jeline DOX ilavesi veya SA-PDE ve SA-PDE-M tam-IPN boncukların DOX çözeltisinde bekletilmesi ile iki ayrı şekilde yapıldı. İlk yöntemde DOX`un -NH3+ grupları ile sodyum aljinatın -COO- arasında hidrojen bağı oluşumu nedeni ile daha az DOX salındığı, buna karşılık ikinci yöntem ile yüklenen DOX`un daha fazla salındığı tespit edildi. Benzer durum simüle edilmiş vücut sıvısındaki DOX salım çalışmalarında da görüldü.