Türkiye'de Ahşap Yapı Endüstrisi


Doç. Dr. FATİH KURUL

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Orman Fakültesi, Orman Endüstri Mühendisliği, Türkiye

Tez Danışmanı: Nusret As

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

TÜRKİYE’DE AHŞAP YAPI ENDÜSTRİSİ

Bu çalışma, Türkiye’deki ahşap yapı endüstrisinin güncel durumunu ortaya koymayı amaçlamıştır. Bu kapsamda ilk olarak sektörün ticari olarak sınıflandırılması yapılmış ve kullanılan üretim tekniklerinden bahsedilmiştir. Günümüzde ahşap yapı sektörünün tekrardan hareketlenmesini sağlayan mühendislik ürünü ahşap malzemeler, yeni nesil bağlantı elemanları ve Avrupa’da yoğun olarak kullanılan Eurocode standartlarına değinilerek güncel sistemler hakkında bilgiler verilmiştir.

TUİK verilerinden yararlanılarak 2002-2018 yılları arasında yapı izin belgesi alan konutlar içerisinde ahşap yapıların oranı %0,93 olarak tespit edilmiştir. Ayrıca ahşap yapılar üretim sistemlerine göre de sınıflandırılmıştır. Buna göre; en fazla kullanılan sistemin %68,7 ile panel bileşen sistemler olduğu görülmüştür. Panel bileşen sistemi sırasıyla %16,8 ile karma sistemler, %14 ile ahşap karkas ve %0,5 ile de ahşap yığma sistemler takip etmiştir.

Son beş buçuk yıllık dış ticaret verileri TUİK sisteminden 2019 ,2018 ve 2017 yılları için “940610000000” GTİP numarası ile; 2016, 2015 ve 2014 yılları için ise “940600111100 ve 940600200000” GTİP numarası ile ithalat ve ihracat miktarları “kilogram (kg)” olarak, parasal değerleri ise dolar ($) olarak elde edilmiştir. Bu verilere göre ihracatın ithalatı karşılama oranı %99,5 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca ISIC Rev.2 Nace kodlarına göre ahşap inşaat malzemeleri sektörü incelenmiş ve ihracatın ithalatı karşılama oranı %242 olarak hesaplanmıştır.

Ahşap yapı endüstrisinde faaliyet gösteren 41 firma tespit edilmiştir. Bunlardan 32’si ile bağlantı kurularak Ahşap Yapı Sektörü anketi Google anket ile yapılmış ve 21 firmadan yanıt gelmiştir. Buna göre işçi sayıları, üretim yöntemleri, ürün/üretim standartları, dış ticaret ve ar-ge çalışmaları, birim m2 fiyatları, bağlantılı olunan sektörler, yaşanılan sorunlar ve sektör temsilcilerinin görüş ve önerilerin yer aldığı veriler değerlendirilmiştir. Ahşap ev birim m2 fiyatı 1200-3800 ₺ bandında değişmekte olup ortalama 2900 ₺ olarak hesaplanmıştır. Ankete katılan firmaların %50’sinin ihracat yapmadığı %60’ının ise Ar-ge yatırımı olmadığı tespit edilmiştir.

Ahşap yapı sektörünün en çok etkileşimde olduğu sektörlerin; Boya-cila sektörü, bağlantı elemanları, mimari-tasarım ve zemin-temel işleri olduğu tespit edilmiştir. Bu sektörlerle yaşanan en büyük problemin fiyat farkları olduğu görülmektedir. Ayrıca kalifiye eleman eksikliği, yasa ve yönetmeliklerden kaynaklanan sorunlar ve yaşanan mali sorunlar sektörün diğer önemli sıkıntıları arasında görülmektedir. Sektör temsilcilerinin de üzerinde hem fikir olduğu üzere ahşap üzerindeki olumsuz algının dağıtılması için üniversite-sanayi iş birliği güçlendirilmeli ve ortak çalışmalarla tekrardan ahşaba dönüşün hızlandırılması sağlanmalıdır.