Türk üniversite öğrencilerinin Fransızca öznellik kipi edinimi


Doç. Dr. YUSUF TOPALOĞLU

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yabancı Diller Eğitimi, Türkiye

Tez Danışmanı: Nuran Aslan,Sonel Bosnalı

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Desteklendiği Program: TÜBİTAK 2244 Programı

Özet:

Bu çalışma, Türk öğrencilerin Fransızca öğrenim sürecinde karşılaştıkları zorlukların dilsel boyutunun öznellik (fr. Subjonctif) kipi bağlamında karşıtsal bir yaklaşımla incelenmesini konu edinmektedir. Söz konusu kipin hem öğrenimi hem aktarımı karşılaşılan en önemli sorunlardan biridir. Bu sorun, sadece söz konusu kipin çekimiyle ilgili değil, aynı zamanda ve belki daha çok, kullanım alanlarının tam olarak kavranamamasından kaynaklanıyor olmalıdır. Kullanım alanlarının öğrencinin ana dilindekiyle birebir örtüşmemesi de bir başka güçlüktür. Gerçekten, Fransızca öznellik kipi öğreniminin gerek öğrenciler gerekse eğitimciler için güçlük çekilen konuların başındadır. Bu zorluğun temelinde yatan etkenin ise, diller arasındaki farklılıklardan kaynaklanıyor olduğunu düşünmekteyiz. Uygulamalı dilbilimin karşıtsal dilbilim alanına giren bu çalışmada, Fransızca öznellik kipi ile Türkçede eşdeğeri olan tasarlama kipleri karşıtsal bir yaklaşımla incelenmektedir. Öznellik kipinin biçimsel, işlevsel, anlamsal ve sözdizimsel olarak Türk üniversite öğrencilerine farklı olduğu görüşü ileri sürülmekte ve farklılıkların, öğrenim sürecinde sebep olduğu zorluklar araştırılmaktadır. Bu çalışma, nicel araştırma tekniği çerçevesinde değerlendirilmiştir. Veri toplamada, sormaca tekniği kullanılmış, sayısal veriler elde edilmiş ve analizleri yapılmıştır. Söz konusu sormaca; olgusal, tutum ve bilgi sorularından olmak üzere 37 sorudan oluşturulmuştur. Bu sormacadan elde edilen verilere göre, dilsel benzerlikler öğrenimi kolaylaştırmakta, farklılıklar ise, zorlaştırmaktadır. Fransızca öğrenirken en zor konulardan birinin öznellik kipi olduğu saptanmıştır. Bu kipin kullanımı ve fiilin öznellik kipindeki çekimi, öğrenimini zorlaştırdığı anlaşılmıştır. Öğrencilerin öznellik kipi kullanım alanlarını iyi bilmedikleri saptanmış ve bu sorunun da önemli bir zorluğa neden olduğu belirlenmiştir. Türk üniversite öğrencileri için öznellik kipinin, tamamen yabancı öğe (fr. Xénité) özelliği taşımadığı gibi tamamen aynılık özelliği de taşımadığı anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Uygulamalı dilbilim, karşıtsal dilbilim, dil edinimi, dil öğretimi, öznellik kipi.