Lomber disk dejenerasyonunda inflamatuar süreç ile apopitozisin ilişkisi


Dr. Öğr. Üyesi SEMİH CAN ÇETİNTAŞ

Tez Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Cihan İşler

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Amaç: Dejeneratif Disk Hastalığı (DDH) son zamanlarda yaygın görülen bir hastalık olup yaşlanma sürecinin bir aşaması olarak değerlendirilmektedir. Fizyolojik koşullarda meydana gelen, eksilme veya eksiltmeye dayanan, ATP gerektiren, immun toleransın indüksiyonu ve devamlılığını sağlayan, programlı aktif hücre ölüm modeli olan apopitozisin, DDH' da pro – apopitotik ve anti – apopitotik kaskadların inflamasyonla ilişkili olarak nasıl tetiklendiğinin açığa kavuşturulması, hastalığın tedavisinde yeni gelişmelerin gerçekleşmesini sağlayacaktır.

Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Nöroşirurji ile Fizyoloji Anabilim Dalları’nda gerçekleştirilmiştir. Bel ve/veya bacak ağrısı şikâyetiyle polikliniğe başvuran, lomber MRG sonrası lomber disk hernisi saptanan ve cerrahi endikasyonu bulunan 90 erişkin erkek hasta opere edildi. Çıkarılan disk materyalleri -80 oC dondurucuda saklandı. ELISA ve LUMINEX kitleri ile çalışılarak apopitozisin intrinsik ve ekstrinsik yolaklarında görev alan belirli parametreler incelendi ve Modic dejenerasyon ile ilişkisi değerlendirildi.


Bulgular: Modic dejenerasyon tiplerine göre oluşturulan 3 grup üzerinde yapılan istatistiksel değerlendirmede, tüm varyansların homojen olduğu gözlenmiştir. Cyt – C’ nin, TRAIL – R1’ in ve Bak1’ in  0,01 anlamlılık düzeyinde; DIABLO ve Bax’ ın ise 0,05 anlamlılık düzeyinde en az iki grup arasında fark olduğu gösterilmiştir. Bid ve Bcl – 2 için ise gruplar arasında anlamlı fark olmadığı izlenmiştir (p > 0,05). Bel ve/veya bacak ağrısı şikayetlerine ya da NSAİİ kullanıp/kullanmamalarına göre yapılan istatistiksel değerlendirmede ise, DIABLO değişkeni için varyanslar farklı sonuçlanmış ve p < 0,05 anlamlılık düzeyinde farklılık gözlenmiştir.

Sonuç: Modic dejenerasyonunda; özellikle DIABLO, sitokrom – c, Bax, Bak1 ve TRAIL – R1 proteinlerinin aktif rol oynadığı gözlenmiş ve bu yolakların inhibisyonu ile dejenerasyon oluşumunu yavaşlatmanın ya da önlemenin mümkün olabileceği ön görülmüştür.

Anahtar sözcükler: Apopitoz, Bel ağrısı, Dejeneratif disk hastalığı, İmmunoloji, Modic dejenerasyon