Akademik Veri Yönetim Sistemi
Alver Şahin Ü. (Yürütücü), Onat B., Ayvaz C., Ayvaz B. U., Coşgun M. S.
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Diğer, 2025 - 2027
Atmosferik partikül maddenin insan sağlığı üzerinde
etkileri konusunda yapılan çalışmalar kütlesel konsantrasyondan ziyade partikül
sayısının önemli olduğunu ve ultra ince partiküllerin (UFP:<100 nm)
solunabilir partiküller içinde büyük oranda (>%80) bulunduğunu
göstermektedir. Kentsel hava kalitesi ve iklim değişikliği üzerindeki etkileri
bakımında atmosferdeki UFP’lerin fizikokimyasal durumu anlaşılması gereken bir
alandır ve birçok zamansal ve mekânsal izleme ve analiz çalışmasına ihtiyaç
duyulmaktadır. UFP içinde yeni partikül
oluşumu (NPF) önemli bir etkendir ve atmosferin fiziksel ve kimyasal
özellikleri büyük oranda oluşumu etkilemektedir. Türkiye’de ilk kez bu proje
ekibi tarafından yürütülen Tübitak 1001 (122Y079) ve IUC-BAP (36086) destekli
projeler kapsamında İstanbul’da nano boyutlu partiküllerin sayımları çok
noktada ve uzun sürede yapılmış ve yapılmaya devam edilmektedir. Bu projelerde
elde edilen verilerden İstanbul atmosferindeki NPF oluşumundaki fizikokimyasal
etkenler detaylı şekilde incelenecek ve yakın bölgesel sonuçlarla kıyaslanarak
bölgesel değişimleri veya etkileşimleri ortaya konacaktır. Yakın bölgemiz olan
Yunanistan’da bu konu detaylı şekilde yetkin bilim insanları tarafından
çalışılmış ve yoğunlaşarak da çalışılmaya devam edilmektedir. Bu proje’de
Yunanistan’da bulunan ve bu alanda en yetkin araştırma enstitüsü olan
“Institute for Environmental Research and Sustainable Development, National
Observatory of Athens”de bulunan Atmosfer Kimyası ve Fiziği Araştırma Grubu (Atmospheric Chemistry
and Physics Group (ACPG))’da yer alan ve ayrıca NOA’nın yöneticisi olan
Prof.Dr. Mihalopoulos Nikolaos ile ve NPF alanında doktora tezi yapmış olan Dr.
Panayiotis Kalkavouras ile çalışılacaktır. Proje kapsamında IUC-Hava Kirliliği
Araştırma grubumuz ve ACPG araştırma grubu arasında karşılıklı araştırma
merkezleri ziyaretleri yapılacak ve mevcut verilerimiz üzerinde uygulanabilecek
analiz metodları üzerinde çalışılarak, eğitimler alınacak, ortak yayınlar ve
gelecekte yapılacak projeler tasarlanacaktır.