Akademik Veri Yönetim Sistemi
İnan M., Aytekin M.(Yürütücü), Kaya İ., Şahin A., Özdemir M., Yer B. M.
Diğer Resmi Kurumlarca Desteklenen Proje, 2024 - 2026
Bu çalışma, Marmara Bölgesi’nde yer alan Belgrad Ormanı’ndaki Sapsız meşe (Quercus petreae (Matt.) Liebl.), Macar meşesi (Quercus frainetto Ten.), Gürgen (Carpinus sp.), Doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky.) türlerinin mevsimsel ve fenolojik dönemlere bağlı olarak spektral yansıma özelliklerindeki değişimi incelemeyi ve tür ayrımı için en uygun spektral bant ve görüntüleme zamanını belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, 477 örnek ağaçtan toplanan yapraklara ait yaklaşık 2,5 milyon spektral bant (325–1075 nm) değerlendirilmiştir. Verilerin ön işleme sürecinde saçılım ve gürültü etkilerini azaltmak amacıyla çarpımsal saçılım düzeltmesi (MSC), Savitzky–Golay (SG) düzgünleştirme filtresi ve standart normal değişken (SNV) dönüşümü uygulanmıştır. Tek yönlü ANOVA analizleri, gelişim çağları arasında anlamlı bir fark olmadığını (p > 0,01), ancak vejetasyon dönemleri içerisindeki ayların tür ayrımında belirleyici olduğunu göstermiştir. Boyut indirgeme amacıyla yapılan Temel Bileşenler Analizi (PCA) sonrası, Diskriminant Analizi (DA) ile optimum bantlar belirlenmiştir. Sınıflandırma doğrulukları %58,8–%89,2 aralığında değişmiş; en yüksek doğruluk Mayıs ayında (%89,2), en düşük doğruluk Kasım ayında (%58,8) elde edilmiştir. Tür çiftleri arasındaki Jeffries–Matusita (J–M) mesafeleri, Haziran–Eylül döneminde yüksek ayrılabilirlik (J–M ≈ 1,9) sergilerken Kasım ayında belirgin biçimde düşmüştür. Post-hoc testler, 657–675 nm (Mayıs), 718–724 nm (Haziran–Temmuz) ve 592–721 nm (Eylül–Ekim) aralıklarının en ayırt edici bantlar olduğunu ortaya koymuştur. Sonuçlar, türlerin spektral imzalarının fenolojik döngülere duyarlı olduğunu ve ANOVA–PCA–DA yaklaşımının az sayıda bantla yüksek doğrulukta tür ayrımı sağlayabildiğini göstermektedir.