Salkım İşlek D. (Yürütücü), Karataş Ö., Yükseloğlu E. H.
TÜBİTAK Projesi, 1002 - Hızlı Destek Programı, 2023 - 2024
Belge sahteciliği ile ilgili suçlar kamu güvenine karşı işlenmiş suçlar
olarak hukuk sisteminde geçmektedir. Belge sahteciliği yargı sistemini en çok
meşgul eden suç türüdür. Dava
konusu olan şüpheli yazıların yazılma zamanının tespit eden metotların yargı
sisteminin hizmetinde kullanılması hem adaletin yerini bulmasını sağlarken hem
de yargının iş yükünü azaltacağından zaman
ve maliyetin azalmasına neden olacaktır.Mürekkep yapı ve yaş tayini ile ilgili
çalışmaların temeli çok eskilere gitmesine rağmen sayı olarak çok yetersizdi.
Ancak son yıllarda resmi ve özel başvuruların artması ile bu alandaki
çalışmaların sayısı da arttı. Mürekkep yaş tayini çalışmalarının
temeli mürekkebin yapısındaki maddelerin zamana bağlı değişimlerinin
analitik tekniklerle incelenmesi ve yorumlanmasına dayanmaktadır. Bu
değişimler; boyar maddelerin bozulması,
reçinelerin polimerleşmesi ve çözücülerin buharlaşmasıdır.
Çözücülerin zaman içindeki değişimlerinin tespiti oldukça önemlidir.
Yazı gereçleri değişse bile mürekkebin yapısında kullanılan çözücü grupları
genellikle glikol bazlıdır. Genellikle mürekkepte tek bir çözücü yerine çözücü
karışımları kullanılmaktadır. Dolayısıyla en sık kullanılan çözücülerin tespit
eden bir metot geliştirilmesi ile şüpheli belgedeki yazıların aynı kalem yada
yazıcı ürünü olup olmadığı ve yaş tespiti yapılabilecektir.
Bu projede amaç
farklı renklerdeki(siyah,mavi,yeşil,kırmızı),f farklı çeşitlerdeki kalem(tükenmez, pilot,
jel vb.) mürekkepleri ve inkjet yazıcı
mürekkeplerinin yapısındaki çözücülerin tespiti ve yaş tespiti ile
ilgili olan maddelerin bağıl yaş eğrilerinin çizilmesidir. Bu
projenin gerçekleştirilmesi ile enstitümüz bünyesindeki GC-MS cihazı
kullanılarak geliştirilen metodun adalete hizmet etmesi hedeflenmektedir.Ülkemizde bu alanda hizmet eden bir adli laboratuvar mevcut değildir. Bu
projenin gerçekleşmesi ile bu boşluk giderilerek, laboratuvarımız adalete
hizmet edecektir. Davaların sonuca ulaşamamasına bağlı olarak sürekli
ertelenmesi devletimize hem zaman hem de maddi açıdan külfet olmaktadır.
Geliştireceğimiz metot ile zaman ve maddi açıdan avantaj sağlanacaktır.