DİZ OSTEOARTRİTİ OLAN YAŞLI BİREYLERDE KORKU KAÇINMA İNANÇLARI, DÜŞME DAVRANIŞLARI VE HAREKET DÜZEYİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Neslihan Subaşlar
Danışman: Yeliz Çulha
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırma, diz osteoartriti olan yaşlı bireylerde korku kaçınma inançları, düşme davranışları ve hareket düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde bir çalışma olarak planlandı. Araştırmanın evrenini Tekirdağ'da bir devlet hastanesinin Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği'nde yatarak tedavi gören, 65 yaş ve üstü diz osteoartrit tanısı alan hastalar oluştururken, örneklemini ise belirlenen evren içerisinden örneklem kriterlerine uyan toplam 159 hasta oluşturdu. Verilerin toplanmasında, Hasta Bilgi Formu, Korku Kaçınma İnanışlar Anketi (KKİA), Yaşlılar İçin Düşme Davranışlar Ölçeği (YDDÖ) ve Yaşlılar İçin Fiziksel Aktivite Ölçeği (YFAÖ) kullanıldı. Hastaların yaş ortalaması 70,14±5,06 yıl, %67,3'ünün kronik hastalığı olduğu, %59,1'inin düşme öyküsünün olduğu, %32,9'ında son 1 yıl içinde düşme görülmediği, diz osteoartrit tanı süresi ortalamasının 5,86±4,55 yıl olduğu belirlendi. KKİA-Fiziksel Aktivite puan ortalaması 19,51±4,68, YFAÖ toplam puan ortalaması 109,02±54,49, YDDÖ puan ortalaması 3,01±0,35 idi. Hastaların YDDÖ toplam ve alt boyut puan ortalamaları ile YFAÖ toplam ve alt boyut madde puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç olarak, diz osteoartriti olan yaşlı bireylerde fiziksel aktiviteye yönelik korku ve kaçınma inançlarının yüksek olduğu, düşme riskine karşı genel olarak orta düzeyde koruyucu davranışlar gösterdikleri, fiziksel aktivite düzeylerinin düşük olduğu saptandı. Bu bulgular doğrultusunda, yaşlı bireylerde düşme riskinin azaltılması ve fiziksel aktivitenin sürdürülebilmesi için davranışsal farkındalığın artırılması, yaşam tarzı düzenlemelerinin desteklenmesi ve bireye özgü fiziksel aktivite planlarının oluşturulması önerilmektedir.